അഹിംസയുടെ കരുത്തുകൊണ്ട് സാമ്രാജ്യത്തെ വെല്ലുവിളിച്ച മനുഷ്യൻ; മഹാത്മാ ഗാന്ധിയെ ഓർക്കുമ്പോൾ

ദിനമുദ്ര | ഒക്ടോബർ 2

ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യസമര ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വ്യക്തിത്വങ്ങളിലൊരാളായ മോഹൻദാസ് കരംചന്ദ് ഗാന്ധിയുടെ ജന്മദിനമാണ് ഒക്ടോബർ 2. 1869 ഒക്ടോബർ 2-ന് ഗുജറാത്തിലെ പോർബന്ദറിലായിരുന്നു ഗാന്ധിയുടെ ജനനം.

ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായുള്ള പോരാട്ടത്തിൽ സത്യവും അഹിംസയും ജനകീയ സമരവും ശക്തമായ രാഷ്ട്രീയ ആയുധങ്ങളാക്കി മാറ്റിയ നേതാവായിരുന്നു ഗാന്ധി. അതുകൊണ്ടുതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജന്മദിനം ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തികൾക്കപ്പുറവും അഹിംസയുടെ സന്ദേശവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ രൂപപ്പെട്ട പോരാട്ടവഴി

നിയമപഠനത്തിനുശേഷം അഭിഭാഷകനായി പ്രവർത്തിച്ച ഗാന്ധിയുടെ ജീവിതത്തിൽ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ കാലഘട്ടം നിർണായകമായി.

1893-ൽ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ പീറ്റർമാരിറ്റ്സ്ബർഗിൽ ഒന്നാം ക്ലാസ് ട്രെയിൻ കോച്ചിൽനിന്ന് ഗാന്ധിയെ പുറത്താക്കിയ സംഭവം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിലെ പ്രധാന വഴിത്തിരിവുകളിലൊന്നായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ ഇന്ത്യക്കാരും മറ്റ് വംശീയമായി വിവേചനം നേരിട്ട വിഭാഗങ്ങളും അനുഭവിച്ച അനീതികൾക്കെതിരായ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ ഗാന്ധിയുടെ സമരരീതികൾ കൂടുതൽ രൂപപ്പെട്ടു.

1915-ൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തിയ ഗാന്ധി പിന്നീട് ഇന്ത്യൻ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിലെ കേന്ദ്രനേതാവായി ഉയർന്നു.

ചമ്പാരനിൽ നിന്ന് ദണ്ഡിയിലേക്ക്

1917-ലെ ചമ്പാരൻ പ്രക്ഷോഭം ഗാന്ധിയുടെ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യകാല പ്രധാന ജനകീയ ഇടപെടലുകളിൽ ഒന്നായിരുന്നു. നീലം കൃഷിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കർഷകർ നേരിട്ട പ്രശ്നങ്ങൾ അന്വേഷിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം ബിഹാറിലെ ചമ്പാരനിലെത്തി. പിന്നീട് രൂപീകരിച്ച അന്വേഷണ സമിതിയിലും ഗാന്ധി പങ്കെടുത്തു.

കാലം മുന്നോട്ടുപോയപ്പോൾ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിൽ ഗാന്ധിയുടെ പങ്കാളിത്തവും സ്വാധീനവും വർധിച്ചു.

1930 മാർച്ച് 12-ന് ഗാന്ധി 78 സത്യാഗ്രഹികൾക്കൊപ്പം സബർമതി ആശ്രമത്തിൽനിന്ന് ദണ്ഡിയിലേക്ക് യാത്ര ആരംഭിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഉപ്പുനിയമത്തിനെതിരായ ഈ സമരം ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ജനകീയ പ്രക്ഷോഭങ്ങളിലൊന്നായി മാറി.

ഒരു പിടി ഉപ്പ് പോലും ഒരു സാമ്രാജ്യത്തിനെതിരായ പ്രതിഷേധത്തിന്റെ പ്രതീകമാകാമെന്ന് ആ സമരം ലോകത്തിന് കാണിച്ചുകൊടുത്തു.

‘ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യ’

1942 ഓഗസ്റ്റ് 8-ന് ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യ പ്രമേയം അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ഗാന്ധി ‘Do or Die’ എന്ന ആഹ്വാനം ഉയർത്തി. അടുത്ത ദിവസം ഗാന്ധിയെയും കോൺഗ്രസ് പ്രവർത്തകസമിതി അംഗങ്ങളെയും ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകൂടം അറസ്റ്റ് ചെയ്തു.

ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായുള്ള അവസാനഘട്ട പോരാട്ടത്തിലെ നിർണായക സംഭവങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യ പ്രസ്ഥാനം.

സ്വാതന്ത്ര്യം വന്നപ്പോൾ

1947 ഓഗസ്റ്റ് 15-ന് ഇന്ത്യ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിൽനിന്ന് സ്വാതന്ത്ര്യം നേടി. എന്നാൽ സ്വാതന്ത്ര്യത്തോടൊപ്പം വിഭജനവും വലിയ തോതിലുള്ള സാമുദായിക അക്രമവും രാജ്യത്തെ പിടിച്ചുലച്ചു.

സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിൽ ആഘോഷവേദികളിൽ നിൽക്കുന്നതിനു പകരം ഗാന്ധി കൊൽക്കത്തയിലായിരുന്നു. ഗാന്ധി ഹെറിറ്റേജ് പോർട്ടലിലെ കാലക്രമരേഖ പ്രകാരം 1947 ഓഗസ്റ്റ് 15 അദ്ദേഹം ഉപവാസത്തിലും പ്രാർത്ഥനയിലുമാണ് ചെലവഴിച്ചത്.

വിഭജനകാലത്തെ സാമുദായിക സംഘർഷങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിന്റെ അവസാനഘട്ടത്തിലെ പ്രധാന പ്രവർത്തനമായി.

1948 ജനുവരി 30

1948 ജനുവരി 30-ന് ന്യൂഡൽഹിയിലെ ബിർളാ ഹൗസിൽ വൈകുന്നേരത്തെ പ്രാർത്ഥനായോഗത്തിലേക്ക് പോകുന്നതിനിടെ നാഥുറാം ഗോഡ്സെയുടെ വെടിയേറ്റ് ഗാന്ധി കൊല്ലപ്പെട്ടു.

അന്ന് അവസാനിച്ച ഒരു ജീവിതത്തിന്റെ ആശയങ്ങൾ പിന്നീട് ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തികൾ കടന്നു.

ഒക്ടോബർ 2 ഇന്ന് ലോകത്തിന്റെയും ദിനം

ഗാന്ധിയുടെ ജന്മദിനമായ ഒക്ടോബർ 2-നെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ International Day of Non-Violence ആയി ആചരിക്കുന്നു.

2007-ൽ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ പൊതുസഭ അംഗീകരിച്ച പ്രമേയത്തിലൂടെയാണ് ഈ ദിനാചരണം സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടത്. വിദ്യാഭ്യാസവും പൊതുബോധവൽക്കരണവും ഉൾപ്പെടെയുള്ള മാർഗങ്ങളിലൂടെ അഹിംസയുടെ സന്ദേശം പ്രചരിപ്പിക്കാനുള്ള അവസരമായാണ് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ ഈ ദിനത്തെ കാണുന്നത്.

അതുകൊണ്ട് ഒക്ടോബർ 2 ഇന്ന് ഒരു ഇന്ത്യൻ നേതാവിന്റെ ജന്മദിനത്തിന്റെ ഓർമയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല.

യുദ്ധങ്ങളും സംഘർഷങ്ങളും വിദ്വേഷവും മനുഷ്യജീവിതങ്ങളെ ബാധിക്കുന്ന ഓരോ കാലത്തും അഹിംസയെക്കുറിച്ചുള്ള സംവാദത്തിലേക്ക് ലോകത്തെ വീണ്ടും വിളിക്കുന്ന ഒരു ദിനം കൂടിയാണിത്.

1869 ഒക്ടോബർ 2-ന് പോർബന്ദറിൽ ആരംഭിച്ച ഒരു ജീവിതത്തിന്റെ ഓർമ ഇന്ന് ലോകം ‘അഹിംസാ ദിനം’ എന്ന പേരിലും അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു.

Prime News Age | ദിനമുദ്ര
ഒരു തീയതി. അനവധി കഥകൾ.